OpenAI świętuje dekadę działalności w momencie przełomowym dla całej branży sztucznej inteligencji. Dyrektor generalny Sam Altman ocenił, że firma jest niemal pewna osiągnięcia nadinteligencji w ciągu najbliższych dziesięciu lat. Taki scenariusz oznaczałby powstanie systemów przewyższających ludzkie zdolności poznawcze we wszystkich kluczowych obszarach.

Rocznica zbiegła się z publikacją wpisu Altmana zatytułowanego „Ten Years”, który ukazał się 11 grudnia. Szef OpenAI podsumował w nim drogę spółki od niepewnego laboratorium badawczego do jednej z najpotężniejszych firm technologicznych świata. Jednocześnie podkreślił, że realizacja pierwotnej misji pozostaje realnym celem.

Obecnie z narzędzi OpenAI, w tym ChatGPT, korzysta około 800 milionów użytkowników tygodniowo. Wycena firmy sięga 500 miliardów dolarów, co stawia ją w gronie najdroższych prywatnych spółek technologicznych na świecie.

Od organizacji non-profit do globalnego giganta AI

OpenAI powstała w grudniu 2015 roku z inicjatywy Sama Altmana, Elona Muska oraz grupy liderów technologicznych. Projekt rozpoczął działalność jako organizacja non-profit, której celem było rozwijanie sztucznej inteligencji ogólnej z myślą o dobru całej ludzkości. Początkowe finansowanie miało sięgnąć 1 miliarda dolarów.

Firma formalnie rozpoczęła działalność w styczniu 2016 roku i przez pierwsze lata koncentrowała się na badaniach oraz otwartym publikowaniu wyników. Z czasem jednak wizja badawcza zderzyła się z realiami kosztów rozwoju zaawansowanych modeli. W efekcie OpenAI zaczęła stopniowo zmieniać swój model działania.

Przełom nastąpił w listopadzie 2022 roku wraz z premierą ChatGPT. Według Altmana narzędzie to w niezwykle krótkim czasie przekształciło OpenAI z małego laboratorium w masową firmę technologiczną. ChatGPT stał się najszybciej rosnącą aplikacją w historii cyfrowych usług.

W kolejnych latach rosła także wycena spółki. Jesienią 2024 roku sięgała ona 157 miliardów dolarów, natomiast do października 2025 roku wzrosła do około 500 miliardów dolarów. Równolegle OpenAI prognozuje dynamiczny wzrost przychodów.

Rekapitalizacja, Microsoft i nowa struktura własności

Dziesiąta rocznica istnienia firmy zbiegła się także z zakończeniem dużej rekapitalizacji korporacyjnej. W październiku OpenAI sfinalizowała restrukturyzację, która zachowuje kontrolę fundacji non-profit nad całą organizacją. Jednocześnie fundacja uzyskała udziały w komercyjnym ramieniu spółki.

For-profitowa część OpenAI została wyceniona na około 130 miliardów dolarów. Największym inwestorem pozostaje Microsoft, który po zmianach strukturalnych posiada 27 procent udziałów. Wartość tego pakietu szacuje się na około 135 miliardów dolarów.

Spółka spodziewa się, że do końca roku osiągnie 20 miliardów dolarów rocznych przychodów cyklicznych. Jeszcze w czerwcu było to około 10 miliardów dolarów. Prognozy na koniec dekady mówią natomiast o przychodach liczonych w setkach miliardów dolarów.

W czwartek OpenAI ogłosiła także premierę modelu GPT-5.2. Firma określiła go jako najbardziej zaawansowany system do codziennych zastosowań profesjonalnych. Równocześnie poinformowano o trzyletniej umowie licencyjnej z Disneyem, która obejmuje inwestycję o wartości 1 miliarda dolarów.

Nadinteligencja, rywalizacja i przyszłość branży

Prognoza dotycząca nadinteligencji opiera się na wcześniejszych analizach Altmana. W eseju „The Gentle Singularity”, opublikowanym w czerwcu, wskazywał on, że już do 2026 roku mogą pojawić się systemy zdolne do nowatorskich odkryć naukowych. Z kolei w 2027 roku przewidywał rozwój robotów działających w realnym świecie.

Altman zaznaczył jednak, że codzienne życie ludzi może pozostać zaskakująco stabilne. Jednocześnie możliwości technologiczne mają rosnąć wykładniczo, co stworzy nowe wyzwania społeczne i regulacyjne. W jego ocenie współistnienie człowieka i zaawansowanej AI stanie się jednym z kluczowych tematów kolejnej dekady.

Rosnącej pozycji OpenAI towarzyszy narastająca konkurencja. Elon Musk, który opuścił zarząd spółki w 2018 roku, dziś należy do jej najostrzejszych krytyków. Uruchomił własny startup xAI, wyceniany na około 230 miliardów dolarów, i wielokrotnie oskarżał OpenAI o odejście od pierwotnej misji.

Analitycy podkreślają, że OpenAI zajmuje wyjątkowe miejsce w historii rozwoju sztucznej inteligencji. Jak zauważył Gil Luria z D.A. Davidson, dopiero przyszłość pokaże, czy firma zostanie zapamiętana jako przełomowy pionier, czy jedynie jako etap na drodze do kolejnych gigantów technologicznych. Tym samym najbliższe lata mogą zadecydować o jej ostatecznym znaczeniu.