Ograniczone zawieszenie broni obejmujące porty i infrastrukturę energetyczną było głównym postulatem tureckiego prezydenta Recepa Tayyipa Erdoğana podczas rozmów z Władimirem Putinem. Ankara próbuje w ten sposób ograniczyć eskalację wojny w Ukrainie i wzmocnić swoją rolę mediatora.

Do spotkania doszło na marginesie Międzynarodowego Forum Pokoju i Zaufania w Aszchabadzie, gdzie przywódcy Turcji i Rosji rozmawiali o możliwościach deeskalacji trwającego niemal cztery lata konfliktu. Erdogan podkreślił, że selektywne zawieszenie broni mogłoby stworzyć przestrzeń do dalszych negocjacji.

Ograniczone zawieszenie broni jako pierwszy krok

Według komunikatu tureckiego Dyrektoriatu ds. Komunikacji, Erdogan zaproponował zawieszenie ataków na porty oraz obiekty energetyczne. W jego ocenie taki ruch mógłby przynieść wymierne korzyści humanitarne i gospodarcze, a jednocześnie obniżyć ryzyko dalszej eskalacji militarnej.

Jednocześnie turecki prezydent zaznaczył, że Ankara jest gotowa gościć rozmowy pokojowe we wszystkich formatach. Turcja wielokrotnie wcześniej pełniła rolę pośrednika, między innymi przy wymianach jeńców i porozumieniach humanitarnych w ramach tak zwanego procesu stambulskiego.

Ataki na tankowce i reakcja Ankary

Propozycja pojawiła się po serii ukraińskich ataków dronów na rosyjskie tankowce na Morzu Czarnym. Kijów twierdzi, że statki te były wykorzystywane do omijania zachodnich sankcji i finansowania rosyjskich działań wojennych.

Turcja zareagowała jednak ostro, wzywając przedstawicieli zarówno Rosji, jak i Ukrainy. Ankara ostrzegła, że ataki na infrastrukturę morską stanowią niepokojącą eskalację, która może zagrozić bezpieczeństwu żeglugi w regionie.

Stanowisko Zełenskiego i rola USA

Prezydent Ukrainy Wołodymyr Zełenski potwierdził, że Turcja pracuje nad planami zawieszenia broni skoncentrowanego na infrastrukturze energetycznej i żegludze. Jak podkreślił, Kijów jest gotowy poprzeć tę inicjatywę.

Z kolei Zełenski zaznaczył, że Rosja odrzuca koncepcję częściowych rozejmów. Według ukraińskiego przywódcy Moskwa uzależnia jakiekolwiek zawieszenie broni od podpisania pełnego porozumienia pokojowego. Stanowisko to publicznie potwierdził również rzecznik Kremla Dmitrij Pieskow.

Kontekst finansowy i szersza dyplomacja

Podczas rozmów Erdogan i Putin poruszyli także decyzję Unii Europejskiej o bezterminowym zamrożeniu rosyjskich aktywów o wartości około 210 miliardów euro. Kreml uznał te działania za zagrożenie dla fundamentów międzynarodowego systemu finansowego.

Jednocześnie kontakty dyplomatyczne wpisują się w szersze wysiłki administracji Stanów Zjednoczonych, która naciska na obie strony konfliktu, by zaakceptowały ramy pokojowe mediowane przez Waszyngton. Ukraina miała niedawno przedstawić Amerykanom zaktualizowaną propozycję obejmującą 20 punktów.

Turcja między Moskwą a Kijowem

Turcja od początku wojny stara się utrzymywać relacje zarówno z Rosją, jak i Ukrainą. Kontrola nad Bosforem daje Ankarze strategiczną pozycję w kontekście transportu ukraińskiego zboża i rosyjskiej ropy na rynki światowe.

Ostatecznie propozycja ograniczonego zawieszenia broni pokazuje, że Ankara nadal chce odgrywać aktywną rolę w procesie pokojowym. Pytaniem pozostaje jednak, czy Rosja zgodzi się na jakąkolwiek formę rozejmu bez kompleksowego porozumienia kończącego wojnę.